Türkiye’nin dış ticaret hacminin büyümesinde ve gümrük işlemlerinin kesintisiz yürütülmesinde kilit rol üstlenen gümrük müşavirleri ile gümrük müşavir yardımcılarının hususi damgalı pasaport (yeşil pasaport) hakkından yararlandırılması yönündeki talepler yeniden sektörün gündemine taşındı. İstanbul Gümrük Müşavirleri Derneği (İGMD) koordinasyonunda yürütülen girişimlerde, meslek mensuplarının uluslararası ticaretteki stratejik konumuna dikkat çekiliyor.
Dış Ticaret Operasyonlarında Küresel Entegrasyon İhtiyacı
Gümrük müşavirleri, yalnızca ulusal mevzuatın uygulayıcısı değil, aynı zamanda Türk ihracatçısının ve ithalatçısının küresel tedarik zincirlerindeki en önemli operasyonel danışmanları konumundadır. Uluslararası anlaşmalar, sınır ötesi lojistik süreçler, menşe denetimleri ve uluslararası ihtilafların yerinde çözümü gibi birçok aşamada gümrük müşavirlerinin yurt dışı hareket kabiliyeti kritik önem taşımaktadır.
Mevcut uygulamada belirli ihracat tutarlarını aşan firma temsilcilerine, avukatlara ve belirli kıdeme sahip kamu görevlilerine tanınan hususi damgalı pasaport hakkının, kamu adına kamusal yetkiyle işlem yapan gümrük müşavirlerine de tanınması gerektiği uzun süredir dile getiriliyordu. İlgili meslek örgütleri, bu adımın hem Türkiye’nin lojistik gücünü artıracağını hem de küresel ticari ihtilaflarda hızlı aksiyon alınmasını sağlayacağını vurguluyor.
Kamusal Sorumluluk ve Mesleki Kıdem Vurgusu
Gümrük müşavirliği mesleği, 4458 sayılı Gümrük Kanunu kapsamında doğrudan Ticaret Bakanlığı denetiminde ve ağır cezai sorumluluklar altında yürütülmektedir. Sektör temsilcileri, devlet adına vergi tahakkuk ve tahsilat süreçlerinde doğrudan sorumluluk üstlenen, kaçakçılıkla mücadele mevzuatına tabi olan bu meslek grubunun vize bürokrasisiyle zaman kaybetmesinin dış ticaret operasyonlarına negatif yansıdığını ifade etmektedir.
Hazırlanan önerilerde, meslekte belirli bir fiili kıdem süresini doldurmuş ve mesleki sicili temiz olan gümrük müşavirleri ile gümrük müşavir yardımcılarının kademeli olarak yeşil pasaport kapsamına dahil edilmesi öngörülüyor. Konunun ilgili bakanlıklar nezdinde yasal bir düzenlemeye dönüştürülmesi için yürütülen girişimlerin önümüzdeki dönemde netlik kazanması bekleniyor.
